پیشرفتهای خیرهکننده در حوزه هوش مصنوعی و فناوریهای عصبی، نویدبخش آیندهای است که در آن افراد مبتلا به فلج نخاعی یا قطع عضو میتوانند دوباره راه بروند، بنویسند و زندگی مستقل داشته باشند. با این حال، همانطور که در مقاله تحلیلی استراهینیا یانیوشویچ (Strahinja Janjušević) از موسسه فناوری ماساچوست (MIT) مطرح شده است، اتصال بدن انسان به فناوریهای انحصاری شرکتها خطرات پنهان و نگرانکنندهای به همراه دارد که نباید نادیده گرفته شوند.
تصور آیندهای که در آن یک مهندس نرمافزار به کمک ایمپلنتهای مغزی و واسطهای عصبی مبتنی بر هوش مصنوعی کارهای روزمره خود را انجام میدهد، شبیه به داستانهای علمی-تخیلی است. این فناوریها از مدلهای زبانی پیشرفته و معماری ترنسفورمر برای پیشبینی قصد حرکتی کاربر بهره میبرند و سیگنالهای عصبی را به حرکات دقیق تبدیل میکنند. این رویکرد که به آن سیاستهای حرکتی مولد گفته میشود، جایگزین روشهای سنتی و خستهکننده قدیمی شده و به طور بالقوه میتواند زندگی میلیونها نفر را در سراسر جهان دگرگون سازد.
با این وجود، بزرگترین خطر زمانی رخ میدهد که ما این تجهیزات حیاتی را مانند محصولات الکترونیکی مصرفی معمولی در نظر بگیریم. نمونههای تلخ تاریخی مانند ورشکستگی شرکت دوم سایت مدیکال پراداکتس (Second Sight Medical Products) و رها شدن صدها بیمار دارای چشمهای بیونیک بدون پشتیبانی نرمافزاری، زنگ خطری جدی است. اگر نرمافزار یا سرور شرکتی که کنترل اندام مصنوعی یک فرد را در دست دارد از کار بیفتد، کاربر عملاً دوباره فلج خواهد شد؛ چرا که اشتراک او منقضی شده یا استارتاپ سازنده اعلام ورشکستگی کرده است.
برای جلوگیری از این آینده دیستوپیک، کارشناسان پیشنهاد میکنند که استانداردهای نظارتی سختگیرانهای مانند استاندارد امانتداری عصبی (Neuro-Escrow Standard یا NES) تدوین شود. این استاندارد بر دو پایه اصلی استوار است: اول، حق تعمیر و دسترسی به سورسکد در صورت انحلال شرکت سازنده؛ و دوم، استقلال عملکردی از فضای ابری (Cloud-dependent) برای عملکردهای حیاتی مانند راه رفتن و گرفتن اشیاء، تا بدن انسان هیچگاه به وضعیت سرورهای ابری وابسته نباشد.
در نهایت، فناوریهای عصبی و پروتزهای هوشمند باید ابزارهایی متنباز و تحت کنترل کامل کاربران باشند، نه کالاهایی تجاری که آزادی جسمانی انسانها را به گروگان بگیرند. حفاظت از عاملیت انسان در عصر نوروتکنولوژی نیازمند بازنگری فوری در قوانین و ایجاد سازوکارهای حفاظتی است تا اطمینان حاصل شود که هیچکس به خاطر مشکلات مالی یک شرکت، توانایی حرکت خود را از دست نمیدهد.
