شرکت متا (Meta) پس از سالها فشار و پیگیری حقوقی از سوی ایالتهای مختلف ایالات متحده، سرانجام با پرداخت یک توافقنامه کلان ۱۸ میلیارد دلاری موافقت کرد. این پرونده حقوقی سنگین، غول شبکههای اجتماعی را به طراحی عمدی الگوریتمهای اعتیادآور برای نوجوانان در پلتفرمهایی مانند اینستاگرام (Instagram) و فیسبوک (Facebook) متهم کرده بود. مبالغ حاصل از این توافق قرار است صرف تأمین مالی ابتکارات ایمنی جوانان و برنامههای حمایتی مرتبط شود، اما این توافق نکات جالب و شروط پیچیدهای نیز به همراه دارد.
بر اساس توافقنامه جدید، متا متعهد شده است تا مجموعهای از ابزارهای نظارتی و حفاظتی بیسابقه را به صورت پیشفرض برای کاربران زیر ۱۸ سال اعمال کند. از مهمترین این ویژگیها میتوان به محدودیت زمانی روزانه دو ساعته (مشترک بین اینستاگرام و فیسبوک)، حالت شب (Night Mode) جهت مسدودسازی دسترسی به اپلیکیشنها از نیمهشب تا ۶ صبح، و حالت مدرسه (School Mode) برای بیصدا کردن اعلانها در ساعات آموزشی اشاره کرد. همچنین قابلیتهایی نظیر کنترل فید غیرالگوریتمی، پنهانسازی لایکها و مسدودسازی فیلترهای آرایشی افراطی نیز در دستور کار قرار گرفتهاند.
فشارها بر شرکتهای فناوری برای مقابله با خطرات ناشی از شبکههای اجتماعی از مدتها پیش توسط دادستانهای کل ایالات متحده دنبال میشد. مشکلاتی نظیر قلدری سایبری (Cyberbullying)، ترویج تصویر بدنی غیرواقعی و کاهش کیفیت خواب نوجوانان که به افت تحصیلی آنها منجر میشد، نهادهای نظارتی را وادار به اقدام هماهنگ علیه شرکتهایی نظیر متا کرد. پیش از این، دولت فدرال نتوانسته بود اقدامات بازدارنده قاطعی انجام دهد و این ائتلاف متشکل از ۵۲ ایالت و قلمرو آمریکایی بود که توانست غول فناوری را به پای میز مذاکره بکشاند.
با وجود اهمیت بالای این توافق، ۳۰ درصد از مبلغ ۱۸ میلیارد دلاری آن مشروط به اجرای قوانین مشابه توسط رقبای اصلی یعنی یوتیوب (YouTube) و تیکتاک (TikTok) شده است. این شرط نشان میدهد که ایجاد تغییرات پایدار در صنعت فناوری نیازمند رویکردی فراگیر است. در حالی که این قوانین فعلاً مختص بازار ایالات متحده است، کارشناسان پیشبینی میکنند که رگولاتورهای سایر کشورها نیز به زودی برای دریافت امتیازات مشابه دست به کار شوند و متا ناچار خواهد شد این محدودیتها را در مقیاس جهانی پیادهسازی کند.
