عینکهای هوشمند (Smart glasses) مشکل بسیار بزرگ و غیرقابل انکاری در زمینه حس ناخوشایند ایجاد حریم خصوصی دارند. با فراگیر شدن دوربینهای نصبشده روی صورت، اضطراب عمومی نسبت به ضبط پنهانی به نقطه جوش رسیده است — بهویژه که رویداد متا کانکت (Meta Connect) در آستانه شروع است.
بنابراین در نشست اسنپدراگون (Snapdragon Summit)، این فرصت دست داد تا با زیاد اصغر (Ziad Asghar)، معاون ارشد و مدیر کل بخش XR در شرکت کوالکام (Qualcomm) در این رابطه گفتگو کنم و او به دفاعی پرشور از رده عینکهای هوشمند پرداخت.
اما مسئله کاملاً واضح است: در حالی که ابزارهای حریم خصوصی در سطح سختافزاری کوالکام بهطور واقعی چشمگیر هستند، اما آنها به یک جهش بزرگ ایمانی در خصوص رفتار مصرفکننده و مسئولیتپذیری شرکتها متکی هستند.
«این فقط یک گوشی است»
هنگامی که من در مورد واکنش شدید عمومی علیه دوربینهای نصبشده روی صورت به او فشار آوردم، اصغر این اضطراب را به عنوان یک درد رشد نسلی کماهمیت جلوه داد.
اصغر اظهار داشت: «امروز شما دستگاههایی را حمل میکنید که چندین دوربین روی خود دارند. همه شما این کار را میکنید. به آن یک تلفن میگویند، درست است؟» او افزود: «من فکر میکنم گروههای سنی مختلف به بسیار بسیار متفاوتی به آن فکر میکنند، زیرا جوانان به این عادت کردهاند که افراد در فضاهای عمومی وبلاگ و ولاگ بسازند و دوربینهای خود را حمل کنند. بنابراین به نظر من، برخی از نگرانیها صادقانه تنها به این دلیل است که این یک فرم فاکتور جدید است.»
پاسخ منصفانهای است، و من در ادامه به ابزارهای سطح سیلیکونی که کوالکام در حال ساخت آنهاست اشاره میکنم. اما اینجا جایی است که من با آن مشکل دارم — یک گوشی هوشمند و عینکهای هوشمند از نظر اجتماعی معادل نیستند. بلند کردن یک قالب مستطیلی و نشانه رفتن آن سمت کسی یک نشانه اجتماعی آشکار و بسیار قابل مشاهده است.
با این حال، زدن عینک آفتابی که ظاهر آن تقریباً مشابه ریبن (Ray-Bans) است در هنگام ضبط، ذاتاً پنهان است. «فرم فاکتور جدید» صرفاً یک نوآوری نیست؛ نامرئی بودن فیزیکی دوربین خود تهدیدی برای حریم خصوصی است.
پیشرفت واقعی
اگر نقطه عطفی در این بحث وجود داشته باشد، سیلیکون واقعی است که کوالکام ساخته است. اصغر توضیح داد که چگونه تراشههای اسنپدراگون (Snapdragon) بهگونهای مهندسی شدهاند که حریم خصوصی را روی خود دستگاه (On-device) پردازش کنند و کاملاً از ابر (Cloud) عبور نکنند. حیاتیترین ابزار، محو کردن چهره در سطح سختافزاری است.
اصغر تاکید کرد: «در قابلیت همیشه حسگر ما روی تراشههایمان، میتواند یک چهره را تشخیص دهد — نه شناسایی، بلکه فقط تشخیص یک چهره. برای هوش مصنوعی چندوجهی (Multimodal AI)، من واقعاً نیازی ندارم که تمام این چهرهها را برای پردازش هوش مصنوعی ارسال کنم. آنچه واقعاً باید انجام دهم این است که بتوانم زمینه را ارسال کنم: «اوه، من اینجا در یک اتاق کنفرانس نشستهام، این یک محیط کاری است، خانه من نیست.» برای این کار، من میتوانم چهره را تشخیص دهم و آن را بپوشانم. این فناوری چیزی است که ما در محصولات خود ادغام کردهایم و آن را با شرکای خود به اشتراک میگذاریم.»
این دقیقا همان محافظ فنی است که صنعت به آن نیاز دارد. با استفاده از واحد پردازش عصبی (NPU) برای سانسور چهرهها پیش از تحویل دادن فریم ویدیو به یک ایجنت هوش مصنوعی، کوالکام میتواند تضمین کند که شباهتهای بیومتریک افراد ناظر هرگز پردازش نشده یا به سرورهای راه دور فرستاده نمیشوند.
خلأ قانونی تولیدکنندگان تجهیزات اصلی؛ کوالکام پیشنهاد میدهد، متا تصمیم میگیرد
اما نقص مرگبار در سپر حریم خصوصی کوالکام این است که آنها محصول نهایی را کنترل نمیکنند. کوالکام تور ایمنی را فراهم میکند، اما تولیدکنندگان تجهیزات اصلی (OEMs) کلیدها را در دست دارند.
اصغر توضیح داد: «ما فناوریهای توانمندساز را فراهم میکنیم. اما تجربه دستگاه نهایی توسط مشتری نهایی ما توسعه یافته است. تاکنون در سراسر هیئت مدیره، تمام مشتریان عینک من امروز دارای الایدی (LED) هستند. شما عکسی میگیرید، الایدی روشن میشود و به فرد روبهروی شما میگوید: «اوه، شما همین الان عکس گرفتید.»»
کوالکام میتواند مات کردن چهره در سطح تراشه و پایپلاینهای دوربین مقاوم در برابر دستکاری را بسازد، اما وادار کردن شرکتها به روشن کردن آنها کار دشواری است. اگر یک شریک سختافزاری تصمیم بگیرد که محفسهسازی محلی تأخیر جستجوی بصری آنها را کند میکند، یا اگر آنها بهطور فعال دادههای بصری خام را برای آموزش مدلهای خود بخواهند، هیچ چیز مانع آنها از دور زدن محافظتهای محلی نخواهد شد.
آیا مصرفکنندگان بازیگران بد را تنبیه خواهند کرد؟
برای کنار گذاشتن خلأ قانونی OEM، اصغر استدلال کرد که اقتصاد وحشیانه بازار سازندگان سختافزار را مجبور خواهد کرد تا حریم خصوصی را در اولویت قرار دهند.
اصغر پاسخ داد: «اگر آنها محصولی را راهاندازی کنند و تردیدهایی در مورد آن وجود داشته باشد، ممکن است محصول عملکرد چندان خوبی نداشته باشد، درست است؟ بنابراین این به نفع مشتری ما است که در واقع با ما همکاری کند.»
با این حال، تاریخ چیز دیگری را ثابت کرده است. طراحی شیک، اصطکاک کم و راحتی همیشه از نظر بسیاری بر حریم خصوصی دادههای سختگیرانه پیروز شده است. و مشکل دقیقاً در همین جا نهفته است.
من در اینجا به کوالکام تبریک میگویم. این شرکت قطعاً در حال ساخت ابزارهای مناسب برای یک عصر محاسبات فضایی اول-حریم خصوصی است. اما ارائه چکش به این معنا نیست که نجار یک خانه امن خواهد ساخت.
تا زمانی که این محافظتهای حریم خصوصی در سطح سختافزاری الزامات اجباری و غیرقابل دور زدنی برای استفاده از این تراشههای اسنپدراگون نباشند، حریم خصوصی عموم مردم همیشه زیر سوال خواهد رفت.
منبع: tomsguide.com