در نگاه اول، این ادعا که یک تصویر با کیفیت 1080p میتواند بهتر از رزولوشن 4K با چهار برابر پیکسل بیشتر به نظر برسد، عجیب به نظر میرسد. رزولوشن تنها تعداد پیکسلهای موجود روی صفحه نمایش را نشان میدهد، اما به ما نمیگوید چه مقدار از اطلاعات تصویر قبل از رسیدن به تلویزیون در اثر فشردهسازی از دست رفته است.
سرویسهای استریم (Streaming) باید تمام این پیکسلها را از طریق اتصال اینترنت ارسال کنند و برای جلوگیری از بافر شدن، ویدیو را به شدت فشرده میسازند. فرایند فشردهسازی، ارسال و رمزگشایی بهای سنگینی دارد که شامل از دست رفتن جزئیاتری مانند دانههای ریز فیلم، انتقال سایهها، جزئیات بافت و اطلاعات پیچیده حرکتی میشود. در مقابل، یک دیسک بلوری (Blu-ray) با رزولوشن 1080p این جزئیات را به شکل بسیار طبیعیتری حفظ میکند.
نقش حیاتی بیتریت در کیفیت تصویر
بهترین راه برای درک این موضوع این است که رزولوشن را به عنوان اندازه یک بوم نقاشی و بیتریت (Bitrate) را به عنوان مقدار رنگ موجود برای پر کردن آن در نظر بگیریم. یک استریم 4K به بوم بسیار بزرگتری نیاز دارد، اما اگر دادههای کافی برای پر کردن کامل آن وجود نداشته باشد، کیفیت افت میکند. نتفلیکس (Netflix) برای استریم 4K اتصال 15 مگابیت بر ثانیه را پیشنهاد میکند، اما این تنها یک توصیه است و تضمینی برای ارائه بالاترین کیفیت در تمام لحظات نیست.
در سوی مقابل، دیسکهای بلوری استاندارد 1080p بیتریتی تا حدود 40Mbps را ارائه میدهند، در حالی که بلوری اولترا اچدی (Ultra HD Blu-ray) از بیتریتهای بسیار بالاتری تا 128 مگابیت بر ثانیه پشتیبانی میکند. به همین دلیل است که رسانههای فیزیکی میتوانند اطلاعات بسیار دقیقتر و بافتهای طبیعیتری را در مقایسه با استریمهای فشردهشده حفظ کنند.
چگونه کیفیت تصویر 1080p را روی تلویزیونهای 4K بهبود ببخشیم؟
خوشبختانه رابطه ریاضی سادهای بین 1080p و 4K وجود دارد که به پنلهای مدرن اجازه میدهد تصاویر فول اچدی را به راحتی برای شبکه پیکسلی 3840 در 2160 ارتقا (Upscale) دهند. برای داشتن بهترین تجربه، راهکارهای زیر پیشنهاد میشوند:
- استفاده از اتصال اترنت کابلی یا قرار دادن روتر در فاصله نزدیک برای دریافت سیگنال وایفای پایدار
- اولویت دادن به دیسکهای بلوری باکیفیت در مقایسه با استریمهای ضعیف و فشرده
- غیرفعال کردن برخی قابلیتهای افراطی بهبود تصویر مانند گزینههای بیش از حد تیز کردن (Sharpness) که میتوانند نویز فشردهسازی را تشدید کنند
در نهایت، رزولوشن 1080p ذاتاً برتر از 4K نیست و یک دیسک 4K باکیفیت بالا همیشه شاهکار خواهد بود. اما اگر بین یک منبع 1080p پاک و تمیز و یک ویدیوی 4K به شدت فشردهشده حق انتخاب داشته باشید، تعداد پیکسلهای بیشتر لزوماً به معنای پیروزی قطعی نخواهد بود.