بازی‌های ایکس‌باکس و گیم پس با پروژه «اكسودوس» به لینوکس می‌آیند

بازی‌های رایانه‌ای ایکس‌باکس (Xbox) که از طریق اپلیکیشن ایکس‌باکس توزیع می‌شوند، به دلیل محیط زمان اجرای انحصاری جی‌دی‌کی (GDK) مایکروسافت (Microsoft)، روی لینوکس (Linux) اجرا نمی‌شوند. این موضوع همچنین سرویس گیم پس (Game Pass) را مختل می‌کند، حتی با وجود اینکه این شرکت از استریم ابری عناوین گیم پس پشتیبانی می‌کند. یک پروژه متن‌باز جدید از سوی توسعه‌دهندگان هیرویک لانچر (Heroic Launcher) به نام «اکسودوس» (Xodus)، قصد دارد با مهندسی معکوس و شبیه‌سازی مؤلفه‌های ضروری مورد نیاز برای بازی‌های رایانه‌ای ایکس‌باکس روی لینوکس، این مشکل را برطرف کند.

اکسودوس در درجه اول عناوین مدرن ایکس‌باکس مبتنی بر GDK و بسته‌های MSIXVC آن‌ها را هدف قرار می‌دهد؛ نه نسخه‌های قدیمی‌تر مبتنی بر UWP مانند جرز آو وار ۴ (Gears of War 4) و بازی‌های اولیه فورزا هورایزن (Forza Horizon). مشکل آن عناوین، رابط برنامه کاربردی دایرکت‌اکس (DirectX API) یا دستورات x86 نیست؛ پروتون (Proton) و DXVK/VKD3D از قبل می‌توانند آن‌ها را ترجمه کنند. این همچنین دليلی است که چرا اگر به طریقی فایل‌های اجرایی بدون مدیریت حقوق دیجیتال (DRM) را به دست آورید، همچنان می‌توانید بازی‌های رایانه‌ای ایکس‌باکس را روی لینوکس اجرا کنید.

مشکل اصلی، ترکیب سه‌گانه GDK انحصاری مایکروسافت (Game Development Kit)، خدمات شناسایی ایکس‌باکس و بسته‌های رمزنگاری‌شده MSIXVC است. این چارچوب وظیفه تأیید لایسنس بازی‌هایی را بر عهده دارد که از طریق اپلیکیشن ایکس‌باکس مالک آن‌ها هستید. بدون اجرای این چارچوب در پس‌زمینه، بازی‌ها دقیقاً به محض تلاش برای باز کردن آن‌ها کرش می‌کنند اصلاً اجرا نمی‌شوند. اینجاست که اکسودوس وارد عمل می‌شود.

تیم اکسودوس می‌گوید این پروژه در حال حاضر می‌تواند به خدمات ایکس‌باکس وارد شود، بسته‌های بازی را دانلود کند و لایسنس‌های بازی را به دست آورد. این پروژه شامل پیاده‌سازی متن‌باز خودش از فایل xgameruntime.dll و انشعاب‌های سفارشی از وین (Wine) و پروتون، به همراه xal-rs که یک کتابخانه احراز هویت ایکس‌باکس برای زبان زنگ (Rust) است، می‌شود. اکسودوس از کتابخانه‌های پروکسی برای ارتباط با بازی‌های GDK استفاده می‌کند و فرایندهای رابط برنامه کاربردی را برای انتقال توکن‌های معتبر ایکس‌باکس لایو (Xbox Live) رهگیری می‌کند.

در حال حاضر، تلاش‌ها روی شبیه‌سازی زمان اجرای بازی‌های ایکس‌باکس از GDK ایکس‌باکس از طریق وین متمرکز شده است و سپس این پروژه به سراغ راه‌اندازی و اجرای واقعی عناوین رایانه‌ای ایکس‌باکس به صورت محلی خواهد رفت. با توجه به اینکه آن‌ها در حال حاضر موانع احراز هویت، بررسی لایسنس و رمزگشایی بسته ایکس‌باکس/مایکروسافت را حل کرده‌اند، نباید زمان زیادی طول بکشد تا شاهد اجرای بومی پی‌سی گیم پس (PC Game Pass) روی لینوکس باشیم.

بدروک‌آن‌لینوکس ۲.۰ (BedrockonLinux 2.0) که یک پروژه متن‌باز دیگر برای آوردن ماینکرفت بدروک (Minecraft Bedrock) به این پلتفرم است، از قبل برای مدیریت این مؤلفه‌ها به فناوری مهندسی معکوس مشابهی اتکا دارد؛ زیرا مایکروسافت این بازی را به GDK منتقل کرده است. این امر به بازی اجازه می‌دهد تا با وجود اجرای بازی در یک محیط ایزوله مانند استیم‌اوس (SteamOS) یا همان لینوکس، از طریق یک دروازه امن برای تأیید توکن‌ها به صورت بلادرنگ با ایکس‌باکس لایو گفتگو کند.

خود مایکروسافت ماه گذشته چهار عنوان اصلی ایکس‌باکس را به رایانه‌های شخصی آورد و اعلام کرد که موارد بیشتری در راه است؛ همچنین اسناد فاش‌شده‌ای حاکی از آن است که عناوین ایکس‌باکس ۳۶۰ (Xbox 360) نیز سال آینده روی رایانه‌های شخصی عرضه خواهند شد. این بازی‌ها با یک شبیه‌ساز داخلی ایکس‌باکس ۳۶۰ عرضه می‌شوند. با این حال، مشخص نیست که آیا این بازی‌ها از همان پشته GDK عناوین بومی رایانه‌ای ایکس‌باکس استفاده می‌کنند یا خیر.