سازمان غذا و داروی ایالات متحده آمریکا (FDA) برای اولین بار در تاریخ پزشکی، مجوز استفاده از یک دستگاه رباتیک پیشرفته را برای نمونهبرداری خون در مراکز درمانی سرپایی صادر کرد. این ربات مستقل که التا (Aletta) نام دارد، طراحی شده است تا فرآیند معمول و پرمخاطب خونگیری از بازوی بیماران را به شکل خودکار انجام دهد. این تاییدیه گامی بزرگ در جهت استفاده عملی از فناوریهای رباتیک و هوش مصنوعی در محیطهای درمانی روزمره به شمار میرود که میتواند آینده مراکز پزشکی را دگرگون کند.
دستگاه التا (Aletta) برای شناسایی دقیق رروها از فناوری پیشرفته نور فرابنفش نزدیک (Near-Infrared Light) و سونوگرافی داپلر (Doppler Ultrasound) بهره میبرد. پس از یافتن رگ مناسب، این ربات تمامی مراحل دیگر از جمله بستن تورنیکه، وارد کردن سوزن، جمعآوری نمونه، دفع ایمن سوزن و حتی چسباندن بانداژ روی بازوی بیمار را به صورت کاملاً خودکار انجام میدهد. با این حال، حضور یک فرد متخصص در زمینه خونگیری (Phlebotomist) برای آغاز فرآیند و نظارت بر عملکرد دستگاه الزامی است، اما یک تکنسین میتواند همزمان بر عملکرد تا سه دستگاه ربات نظارت داشته باشد.
خونگیری یکی از رایجترین روشهای تشخیصی در ایالات متحده و سراسر جهان است، اما مراکز درمانی همواره با چالش کمبود کادر متخصص روبهرو هستند. مدیر بخش تجهیزات و سلامت رادیولوژیک در سازمان غذا و دارو، میشل تارور (Michelle Tarver)، در این خصوص اعلام کرد که کمبود رو به رشد تکنسینهای آموزشدیده میتواند باعث ایجاد تاخیر در روند درمانی بیماران شود. تاییدیه این ربات بر اساس دادههای بالینی صادر شده که نشان میدهد عملکرد آن در نمونهبرداری خون با موفقیت، برابر یا حتی بهتر از تکنسینهای انسانی است.
ورود رباتهای پزشکی به حوزه مراقبتهای اولیه و آزمایشگاهی، نشاندهنده تغییر نگرش صنعت سلامت به سمت اتوماسیون است. در سالهای اخیر، شرکتهای فناوری پزشکی تلاش کردهاند تا با توسعه تجهیزات هوشمند، خطاهای انسانی را کاهش دهند و سرعت ارائه خدمات را افزایش دهند. با وجود دریافت این تاییدیه مهم، شرکت سازنده هنوز زمان دقیقی برای عرضه عمومی و ورود این رباتها به مطب پزشکان و درمانگاهها اعلام نکرده است، اما انتظار میرود به زودی شاهد تحولی اساسی در کلینیوها باشیم.
استفاده از سیستمهای خودکار مانند التا (Aletta) میتواند علاوه بر حل مشکل کمبود نیروی انسانی، استرس بیماران ناشی از خطاهای مکرر در پیدا کردن رگ را به حداقل برساند. با گسترش این فناوریها در آینده، نقش کادر درمان از انجام کارهای تکراری به نظارت بر فرآیندهای هوشمند تغییر خواهد یافت که بهرهوری سیستمهای بهداشتی را به طور چشمگیری افزایش میدهد.